Niet elke vijver heeft een filterinstallatie nodig. Door het gebruik van de juiste hoeveelheid waterplanten (helofyten) is het vijverwater in veel gevallen ook op natuurlijke wijze schoon te houden. Riet en liesdodde zijn bekende schoonmakers in de vijver.

Voor een vijver met een enkel visje erin zijn helofyten vaak afdoende om de nachtmerrie van elke vijverbezitter - een 'groene soep' - te voorkomen. Met name zodra de vispopulatie in de vijver stijgt, is een kunstmatig filter noodzakelijk.